De verschillen zijn verbluffend: dit is hoeveel tijd de VN besteedt aan 215 miljoen mensen die honger lijden – vergeleken met Gaza
- Annemeet Hasidi-van Der Leij
- 14 sep 2025
- 7 minuten om te lezen
Bijgewerkt op: 15 sep 2025
Volgens het Wereldvoedselprogramma verkeren tientallen miljoenen mensen in acute voedselonzekerheid in gebieden die zijn aangemerkt als "noodgevallen", waaronder naar verluidt 640.000 in Gaza en de Westelijke Jordaanoever – maar juist het geval dat het minste aantal mensen treft, houdt de Veiligheidsraad meer bezig dan alle andere samen. Ambassadeur Danon: "Soms is er meer dan één vergadering per week." Dit zijn de cijfers:
Tientallen bijeenkomsten – en urenlange discussies – zijn al gehouden op het VN-hoofdkwartier sinds het uitbreken van de oorlog, over de humanitaire situatie in de Gazastrook. Het betreft een gebeurtenis die ook in Israël als uitzonderlijk en ernstig wordt erkend, maar een diepgaande blik op de gegevens van het Wereldvoedselprogramma van de VN (WFP) in vergelijking met de VN-discussies onthult verbazingwekkende verschillen tussen de ernst en de omvang van de situatie – en de disproportionele aandacht die de Veiligheidsraad eraan besteedt.
Het Wereldvoedselprogramma van de VN is actief in 120 landen wereldwijd, waarvan 17 als "noodsituatie" zijn bestempeld – waaronder, zo staat er, "Palestina". Volgens de gegevens leven er 5,5 miljoen Palestijnen in de Gazastrook en de Westelijke Jordaanoever, van wie het programma schat dat ongeveer 640.000 zich in een situatie van honger bevinden. Dit in vergelijking met zo’n 215,9 miljoen mensen die in deze landen risico lopen.
Volgens het Wereldvoedselprogramma is er dit jaar een aanzienlijk bedrag van 334 miljoen dollar nodig voor de noodzakelijke hulpacties in Gaza en de Westelijke Jordaanoever. De Veiligheidsraad van de VN is zeer begaan met deze noodsituatie: sinds november 2023 zijn er niet minder dan 60 vergaderingen gehouden over de humanitaire situatie in Gaza, waarin zware beschuldigingen tegen Israël zijn geuit. Dat is meer dan driemaal zoveel als het tweede land op de lijst, Soedan, waarover de Veiligheidsraad slechts 19 keer vergaderde – hoewel de situatie daar ernstiger is en ongeveer 38,4 keer meer mensen treft (ca. 24,6 miljoen van een bevolking van 50 miljoen). Dit is ook zes keer zoveel als Haïti, waar de situatie ook allesbehalve rooskleurig is: 5,7 miljoen mensen kampen daar met acute honger, uit een bevolking van ongeveer 11,77 miljoen, en toch staat Haïti met slechts 10 vergaderingen in de afgelopen twee jaar op de derde plaats.
En hoe zit het met de andere 14 landen, waar – zo blijkt uit gegevens van het Wereldvoedselprogramma – de "noodsituatie" aanzienlijk ernstiger is en veel meer mensen treft? Blijkbaar vindt de internationale gemeenschap dat minder belangrijk.
Je hoeft niet ver te zoeken om de hypocrisie van de VN te zien in hun verschillende benaderingen van landen – zelfs buurlanden van Israël zijn als "noodsituatie" aangemerkt, maar kwamen nauwelijks of niet ter sprake bij de VN. Zo bijvoorbeeld in buurland Libanon, waar van de circa 5,8 miljoen inwoners er 2,5 miljoen hulp van de VN nodig hebben in het komende jaar, en meer dan een miljoen "worstelen om eten op tafel te zetten". Om de crisis in Libanon het hoofd te bieden, is tegen het einde van dit jaar meer dan 200 miljoen dollar nodig, aldus het Wereldvoedselprogramma. Maar ondanks de ernstige "noodsituatie" is er al twee jaar geen VN-Veiligheidsraadvergadering geweest over de humanitaire situatie in Libanon.
De noodsituatie in Syrië kreeg enige aandacht van de Veiligheidsraad – maar slechts vijf keer sinds november 2023. Dit ondanks de ernstige cijfers in het land, waaruit blijkt dat meer dan negen miljoen mensen in Syrië lijden aan voedselonzekerheid, en nog eens 3,6 miljoen vorig jaar werden geholpen door het Wereldvoedselprogramma. Momenteel is er, zo staat er, 335 miljoen dollar nodig om het programma dit jaar in Syrië voort te zetten.
In Jemen bijvoorbeeld, waar de Houthi’s actief deelnamen aan de oorlog tegen Israël, is de "noodsituatie" die zo’n 40 miljoen inwoners treft veel ernstiger en betekenisvoller. Uit gegevens van het Wereldvoedselprogramma blijkt dat meer dan 17 miljoen mensen in het land lijden aan voedselonzekerheid en 19,5 miljoen humanitaire hulp nodig hebben. Om het programma in de komende twee maanden voort te zetten, is 577 miljoen dollar nodig. Maar deze ernstige situatie hield de Veiligheidsraad slechts tweemaal bezig in de afgelopen twee jaar.
Ook in Oekraïne, dat al meer dan drieënhalf jaar in oorlog is met Rusland, bestaat een "noodsituatie". Vijf miljoen mensen in het land hebben voedsel- en levensonderhoudshulp nodig, en nog eens een miljoen worden maandelijks ondersteund door het Wereldvoedselprogramma. Om het programma dit jaar in Oekraïne voort te zetten, is nog eens 270 miljoen dollar nodig. Maar de ernstige humanitaire situatie in Oekraïne lijkt de Veiligheidsraad de afgelopen twee jaar niet te hebben beziggehouden – wellicht vanwege de langdurige steun die het land kreeg van de VS en westerse landen.
De landen met de ernstigste situatie volgens het Wereldvoedselprogramma zijn Soedan, Zuid-Afrika, Nigeria en de Democratische Republiek Congo. In Soedan, zoals eerder vermeld, lijden 24,6 miljoen mensen aan ernstige honger, en nog eens twee miljoen verkeren in een situatie van hongersnood of dreigende hongersnood. Om de activiteiten van het programma in het land gedurende de komende drie maanden voort te zetten, is 645 miljoen dollar nodig. Ook in Zuid-Afrika, dat Israël heeft aangeklaagd in Den Haag, is de situatie niet minder ernstig – daar lijden 21 miljoen kinderen aan ondervoeding, en 27 miljoen mensen aan voedselonzekerheid. Ondanks de ernst van de situatie is Zuid-Afrika het onderwerp geweest van slechts één vergadering van de Veiligheidsraad in de afgelopen twee jaar.
Een "ernstige noodsituatie" is ook vastgesteld in Nigeria, waar in het noordoosten van het land 30,6 miljoen mensen lijden aan "ernstige voedselonzekerheid". Daarnaast zijn 2,3 miljoen mensen uit hun huizen verdreven in datzelfde gebied door gewelddadige conflicten. Toch leek dit de Veiligheidsraad in de afgelopen twee jaar nauwelijks te interesseren.
In de Democratische Republiek Congo, aldus het voedselprogramma, lijden 28 miljoen mensen aan "ernstige voedselonzekerheid". Daarnaast worden bijna vijf miljoen kinderen onder de vijf jaar momenteel of binnenkort geconfronteerd met acute ondervoeding. Om het programma in de komende twee maanden in het land voort te zetten, is 433 miljoen dollar nodig. Ook hier vond slechts één officiële vergadering in de Veiligheidsraad plaats.
Ook in Myanmar, Ethiopië, Afghanistan en de Sahel-regio in Afrika heerst een ernstige "noodsituatie" met betrekking tot honger. In Myanmar lijden 16,7 miljoen mensen aan voedselonzekerheid, maar dit onderwerp werd slechts één keer besproken in de afgelopen twee jaar in de Veiligheidsraad.
Ook over Ethiopië werd slechts eenmaal vergaderd, hoewel in het land meer dan 10,2 miljoen mensen lijden aan "ernstige voedselonzekerheid", en het Wereldvoedselprogramma het afgelopen jaar 3,5 miljoen mensen heeft ondersteund. Om dit jaar levensreddende hulp te blijven bieden en de weerbaarheid van het land te versterken, is 150 miljoen dollar nodig.
In Afghanistan, dat twee jaar voor oktober 2023 werd overgenomen door de Taliban, zijn de cijfers niet veel anders. Daar lijden 9,5 miljoen mensen aan ernstige voedselonzekerheid, van de in totaal 42,65 miljoen inwoners. Bijna 5 miljoen vrouwen en kinderen in Afghanistan hebben behandeling nodig voor ondervoeding. Om de activiteiten in het land voort te zetten tot februari 2026, heeft het Wereldvoedselprogramma "dringend" 568 miljoen dollar nodig.
De Veiligheidsraad heeft zich sinds oktober 2023 slechts tweemaal over de situatie in Haïti gebogen. In de Sahel-regio in Afrika lijden 10 miljoen mensen aan "ernstige honger", en het Wereldvoedselprogramma heeft een budget van 620 miljoen dollar nodig om haar activiteiten voort te zetten. Ook hier vond slechts één vergadering plaats in de afgelopen twee jaar.
Ook Haïti, Mozambique, Somalië en Zuid-Soedan zijn opgenomen in de lijst van het Wereldvoedselprogramma als landen in een "noodsituatie".Volgens de gegevens van het Wereldvoedselprogramma van de VN kampen in Haïti 5,7 miljoen mensen met "acute honger". Daarnaast heeft het programma dit jaar 1,7 miljoen mensen in het land geholpen, en het heeft 46,4 miljoen dollar nodig om daar in de komende maand te kunnen blijven opereren.Haïti is het derde land wat betreft het aantal besprekingen in de VN-Veiligheidsraad – met tien besprekingen in de afgelopen twee jaar. Een minimale betrokkenheid vergeleken met de 60 besprekingen die Israël kreeg.
In Mozambique lijden vijf miljoen mensen aan voedselonzekerheid, en om een "noodreactie" te kunnen bieden tot volgende maand, heeft het voedselprogramma 147 miljoen dollar nodig.
Somalië hield de VN twee keer bezig, en in het land lijden 4,6 miljoen mensen aan "ernstige niveaus van voedselonzekerheid", en 1,8 miljoen kinderen onder de vijf jaar lijden aan acute ondervoeding. Om tot het einde van het jaar actief te kunnen blijven in het land, heeft het Wereldvoedselprogramma van de VN 266 miljoen dollar nodig.
In Zuid-Soedan bevinden zich 7,7 miljoen mensen in ernstige voedselonzekerheid, en in twee provincies van het land bestaat er hongersnoodgevaar. Het voedselprogramma heeft tot het einde van het jaar 274 miljoen dollar nodig om in het land actief te blijven. In de afgelopen twee jaar heeft de situatie in Zuid-Soedan de VN zeven keer beziggehouden.
De Israëlische ambassadeur bij de VN, Danny Danon, zei:"Sinds oktober 2023 zijn er tientallen gerichte debatten gehouden in de VN over de situatie in Gaza, soms zelfs meer dan één debat per week. De omvang en intensiteit van de aandacht voor Gaza zijn ongekend in vergelijking met andere humanitaire crisissen die door de VN-organisaties zelf als veel ernstiger worden beschouwd: in Soedan, in Congo, in Ethiopië en in Jemen, waar miljoenen mensen op de rand van honger en de dood verkeren. Over de situatie in deze landen zijn het afgelopen jaar nauwelijks debatten gevoerd in de Veiligheidsraad."
Volgens hem:"In plaats van haar rol te vervullen als internationale instantie die de aandacht gelijkmatig verdeelt over de verschillende crisissen, kiest de VN ervoor om zich op obsessieve wijze te richten op Gaza met talloze lange debatten, waarin altijd een eenzijdig beeld wordt geschetst dat Israël beschuldigt en volledig voorbijgaat aan de verantwoordelijkheid van Hamas. Dit is geen universele humanitaire bezorgdheid, maar een cynisch gebruik van de VN om politieke doelen te dienen."
Opmerkingen